يك درك پايه اي از حزب كمونيست چين
مقدمه بر چاپ فرانسوي (پاريس)
اين كتاب توسط گروه
مولف "درك پايه اي از حزب" تهيه شده است و توسط مركز انتشارات خلق،
شانگهاي انتشار يافته است. ترجمه (از چيني به فرانسوي) توسط دانيل برژرون (Danielle Bergeron) از چاپ اول (مارس 1974 ـ 474000 نسخه) انجام گرفته است. عنوان
اصلي كتاب درك پايه اي از حزب مي باشد. در چاپ فرانسوي بجاي كلمه "حزب"،
عبارت "حزب كمونيست چين" جايگزين شده است. نقل قول هاي صدر مائو در
اوايل اين كتاب در چاپ چيني آورده شده بود. اما چاپ چيني شامل يادداشتهاي ضميمه
نبوده و بنابراين يادداشتها، منابع و توضيحات آخر كتاب توسط ما اضافه گرديده است.
در اين چاپ ما اساسنامه حزب كمونيست چين مصوبه كنگره دهم را نيز گنجانده ايم.
پاتريك كسل(Patrick Kessel)
يادداشت ناشر كتاب بزبان انگليسي
چاپ انگليسي حاضر از
درك پايه اي حزب كمونيست چين توسط انستيتوي نورمن بسيون (Norman Bethune Institute) از چاپ فرانسوي ترجمه گرديده است. اولين چاپ فرانسوي اين كتاب
در بهار 1976 توسط دائره نشر نوين (Nouvelle Bureau d’edition) صورت گرفت و متعاقبا توسط انستيتوي نورمن بسيون تجديد چاپ شد.
ترجمه اصل چيني آن به فرانسوي توسط دانيل برژرون (ِDanielle Bergeron) انجام شد.متن كامل و همچنين يادداشتهاي منابع در آخر كتاب
همانگونه كه در چاپ اصلي فرانسوي بود ترجمه شده است.
پيشگفتار بر چاپ فارسي
تشكيلات يك مولفه
مهم در مبارزه طبقاتي پرولتاريا عليه سيستم ستم و استثمار سرمايه داري است؛ تا
جائيكه لنين رهبر كبير طبقه جهاني ما ميگويد: "پرولتاريا بدون سازمان هيچ
نيست". حمله به حزبيت پرولتاريا و دستاوردهائي كه طبقه جهاني
ما در عرصه فعاليت سازمان يافته و منسجم انقلابي صاحب گشته است، جزئي مهم از كارزار بين المللی پليد ضد كمونيستي
بورژوازي است. آخر بورژوازي هم ميداند كه پرولتارياي انقلابي بدون
سلاح تشكيلات قادر به نابود ساختن نظم كهن نخواهد بود.
بنابراين درك از
مفهوم و ضرورت حزب پيشاهنگ طبقه كارگر، و دستيابي به اصول و سياست
تشكيلاتي و سبك كار كمونيستي عرصه اي چشم ناپوشيدنی است. در تاريخ جنبش بين
المللي كمونيستي بارها شاهد مطرح شدن اين مسئله در جريان
مبارزات دروني بوده ايم؛ بدين شكل كه مبارزه ميان خطوط ايدئولوژيك ـ سياسي متضاد
عمدتا در دركها و طرحهاي متفاوت تشكيلاتي متبلور شده است. مبارزه سرسختانه و آشتي
ناپذير لنين بر سر اصول تشكيلات حزبي در كنگره دوم حزب سوسيال دمكرات كارگري روسيه
نمونه اي مشهور از اين امر است.
در ارتباط با اين
مسئله بايد دانست كه تكامل ديدگاه و اصول تشكيلاتي پرولتاريا چيزي جدا از پروسه
تكاملي نبرد طبقاتي نبوده و نيست؛ بلكه كاملا مرتبط و متاثر از تكامل خط
ايدئولوژيك ـ سياسي گردانهاي پيشاهنگ طبقه ما و پيشرفت و ارتقاء علم انقلاب
پرولتري است. با تجارب معيني كه پرولتارياي جهاني و احزاب كمونيست، و رهبران و
آموزگارانش طي دوراني طولاني اندوخته اند، اين ديدگاه پالايش يافته و متكاملتر
گشته است. رهبران پرولتاريا، از ماركس تا مائو، خود رهبران زبده تشكيلاتي و
سازماندهان سترگ مبارزه انقلابی نيز محسوب می
شدند.
در اين زمينه، حزب
كمونيست چين تحت رهبري رفيق مائوتسه دون ـ خصوصا در تجربه ساختمان سوسياليسم و
انقلاب فرهنگي، و نيز در جمعبندي از تجربه شكست حزب كمونيست اتحاد شوروي
ـ پيشرفته ترين ديدگاه را فرموله و تدوين كرده است. خدمات مائو در عرصه تشكيلات
پرولتري را ميتوان در ارائه درك عميقتر، صحيحتر و انقلابيتري از مقولات زير ديد:
نقش و جايگاه عنصر آگاه و مسئله رهبري؛ مناسبات ميان رهبري كننده و رهبري شونده،
سانتراليسم و دمكراسي، تمركز و عدم تمركز؛ مسئله ارتقاء شناخت و رها كردن و بالفعل
نمودن انرژي و توان توده ها، تاثير متقابل ايدئولوژي، سياست و تشكيلات؛ مبارزه
ميان خطوط، گرايشات و ايده هاي متضاد درون حزب؛ چگونگي برخورد به انعكاسات كهنه و
نو در حزب؛ و بالاخره ضرورت انقلابي كردن مداوم حزب.
اثر حاضر، درك
مائوئيستي از تشكيلات حزبي و اصول و سبك كار پرولتاريا را بصورت مدون ارائه ميدهد.
اين اثر را كمونيستهاي چيني تحت رهبري صدر مائو بعد از تجربه انقلاب فرهنگي ارائه
كرده اند. در عين حال، اين اثر مجموعه دستاوردهاي پرولتارياي بين المللي از زمان
ماركس تاكنون را نمايندگي ميكند. لازم به تاكيد است كه به اين اثر ميبايد بمثابه
يك كتاب آموزش پايه اي در عرصه تشكيلات نگريست و درسهاي ارزشمند بيشمارش را درك و
جذب كرد كه اساسی ترين آن تعيين كننده
بودن خط ايدئولوژيك سياسی در رابطه با همه امور منجمله تشكيلات و سبك كار
است. خصوصا
بايد توجه داشت كه در بسياري از سازمانها و احزاب منتسب به جنبش كمونيستي از دهه
60 تا به امروز، آنطور كه بايد و شايد به مسئله تشكيلات توجه نشده است. براي سالها
درون جنبش كمونيستي ايران دركهاي ناقص، تحريف شده،
و تكامل نيافته از اصول تشكيلات حزبي رواج داشته و نفوذ دركهاي رويزيونيستي در اين
زمينه كم نبوده است. اين هم واقعيتي است كه با شكست انقلاب 57 ـ بر بستر بحران
جنبش بين المللي كمونيستي متعاقب مرگ مائو و شكست پرولتاريا در چين ـ شيوع دركهاي
سراپا انحلال طلبانه را هم شاهد بوده ايم. در همين زمينه بد نيست اشاره كنيم كه
بسياري انشعابات و از هم گسيختگي هاي سازماني، تحت عنوان "اختلافات تشكيلاتي
و سبك كاري صرف" صورت گرفته است. اين خود نشان ميدهد كه در ميان طيف گسترده
اي از نيروهاي مدعي كمونيسم، رابطه تنگاتنگ ميان ايدئولوژي و سياست با تشكيلات و
تعيين كنندگی خط ايدئولوژيك سياسی تا چه حد در پرده ابهام فرو رفته است.
در خاتمه تذكر اين
نكته نيز ضروريست كه در گوشه هائي از كتاب، فرمولبنديهاي نادرستی در توضيح رابطه كشورها
و قواي جهاني در عصر امپرياليسم وجود دارد ـ فرمولبنديهائي كه بر درك پيشرفته
امروز پرولتارياي جهاني كه مشخصا در بيانيه جنبش انقلابي انترناسيوناليستي منعكس
گشته، منطبق نيست. بعلاوه طي سالهائي كه از انتشار اين اثر براي نخستين بار
ميگذرد، درك پرولتارياي آگاه از مقوله انترناسيوناليسم پرولتري و رابطه انقلاب در
يك كشور با انقلاب جهاني، با رجوع به اصول ماركسيسم
لنينيسم مائوئيسم، بمراتب جلوتر رفته و صيقل خورده است. اين هم نكته
ديگري است كه در برخورد به اين مقولات در اثر حاضر بايد در نظر گرفت.
اتحاديه كمونيستهاي
ايران (سربداران) ـ پائيز 1369
نقل قولهايي از صدر مائو
نيروي دروني
پيشبرنده امر ما، حزب كمونيست چين است. اساس تئوريك راهنماي ما ماركسيسم ـ لنينيسم
است. (1)
براي هدايت انقلاب
به پيروزي، يك حزب سياسي بايد بر درستي خط سياسي خود و انسجام تشكيلاتيش متكي
باشد. (2)
ماركسيسم را بكار
بنديد نه رويزيونيسم را ، در جهت وحدت بكوشيد نه تفرقه ، رك و صريح باشيد نه توطئه
چين و دسيسه گر. (3)
نقل قولي از صدر مائو
جامعه سوسياليستي
يك دوره قابل ملاحظه طولاني را در بر مي گيرد. در دوره تاريخي سوسياليسم، هنوز
طبقات، تضادهاي طبقاتي و مبارزه طبقاتي موجود است؛ مبارزه بين راه سوسياليستي و
راه سرمايه داري، و خطر احياء سرمايه داري وجود دارد. ما مي بايد خصلت طولاني و
پيچيده اين مبارزه را تشخيص دهيم. ما بايد هوشياري خود را بالا ببريم. بايد آموزش
سوسياليستي را هدايت كنيم. بايد تضادهاي طبقاتي و مبارزه طبقاتي را بدرستي درك
كرده، و حل نمائيم؛ تضادهاي بين خود و دشمن را از تضادهاي درون خلق تميز داده و
آنها را بدرستي حل نمائيم. در غير اينصورت يك كشور سوسياليستي نظير كشور ما بضد
خود تبديل شده، منحط گشته و احياء سرمايه داري در آن صورت خواهد گرفت. از هم اينك
بايد هر سال، هر ماه و هر روز اينرا بخاطر بياوريم تا بتوانيم درك نسبتا عميق از
اين مسئله را حفظ كرده و يك خط ماركسيستي-لنينستي داشته باشيم.(4)
مقدمه
صدر مائو بما مي
آموزد: «براي افراد جوان تحصيلكرده بشدت ضروري است كه به روستا روند تا توسط دهقانان
فقير و تحتاني آموزش ببينند.»(5) چند سالي است كه صدها هزار جوان تحصيلكرده، سرشار
از شهامت انقلابي، در پاسخ به اين فراخوان بزرگ صدر مائو به روستا ومناطق مرزي
كشور رفته اند. آنها وجدانا آثار كلاسيك ماركسيستي-لنينستي و آثار صدر مائو را
مطالعه كرده، فعالانه درگير جنبش انتقاد از رويزيونيسم، و اصلاح سبك كار شده، و از
صميم قلب در صف مقدم سه جنبش عظيم انقلابي نبرد كرده و پيگيرانه از مسير درآميختن
با كارگران و دهقانان پيروي نمودند.(6) آنان در جريان خدمت به ساختمان يك روستاي
جديد سوسياليستي، آگاهي خويش را از مبارزه طبقاتي و مبارزه دو خط به حد عظيمي
ارتقاء داده اند. قهرمانان پرولتري مداوما پا پيش مي گذارند، يك نسل نوين در حال
رشد و شكوفايي است. اين يك پيروزي عظيم براي خط انقلابي صدر مائو محسوب مي شود.
در انطباق با اين
آموزه صدر مائو كه «به رشد نسل جوان» توجه نشان دهيد.»(7)، ما اين «مجموعه براي
مطالعه فردي جوانان» را تهيه كرده و منتشر مي سازيم؛ با اين هدف كه نيازهاي جوانان
تحصيل كرده اي كه به روستا رفته اند و نيز كساني كه نزد خود به مطالعه مي پردازند
را پاسخ گوئيم.(8) اين مجموعه از نظر محتوا بر ماركسيسم-لنينيسم-انديشه مائوتسهدون
استوار است و درك عمومي از فلسفه، علوم اجتماعي و علوم طبيعي و نيز برگزيده اي از
آثار لوسيون را دربر مي گيرد. (كتاب حاضر فقط جلد اول از اين مجموعه است)
اميدواريم كه
انتشار اين مجموعه كمكي عملي به مطالعات جوانان تحصيل كرده در روستا بوده، به آنان
كمك كند كه آگاهي خود از مبارزه دو خط و سطح تئوريك، فرهنگي و علمي خويش را ارتقاء
دهند. كمك كند كه گامهاي بزرگتري بر مسير سرخ و متخصص بودن، خدمت هرچه بيشتر براي
رفع نيازهاي ساختمان يك روستاي جديد سوسياليستي و انجام تمامي وظايفي را كه بر دوش
دارند، به پيش بردارند.
ما صميمانه از
واحدها و مولفاني كه در كار چاپ اين مجموعه به ما كمك عظيمي نمودند، تشكر مي كنيم.
ما از تمامي خوانندگان دعوت مي كنيم كه نظرات و انتقادات خود درباره اين مجموعه را
بروي كاغذ آورده و بدين طريق ما را قادر به اصلاح اين اثر نمايند.
-- اداره
انتشارات خلق، شانگهاي
فهرست مطالب
حزب كمونيست
چين،حزب سياسي پرولتارياست
مبارزه بر
سر حفظ خصلت پرولتري حزب
ماركسيسم ـ
لنينيسم ـ انديشه مائو تسه دون درست ترين و علمي ترين و انقلابي ترين حقيقت را
بيان مي كند
ماركسيسم ـ
لنينيسم ـ انديشه مائوتسه دون راهنماي عمل حزب ماست
در دفاع از
انديشه راهنماي حزب مبارزه كنيم
فصل
سوم: برنامه عمومي و هدف نهائي
حزب
كمونيسم
آرمان راستين پرولتارياست
براي تحقق
كمونيسم وجود ديكتاتوري پرولتاريا امري ضروري است
ما بايد
همواره تا پاي جان براي تحقق كمونيسم مبارزه كنيم
خط پايه اي،
خون حياتي حزب است.
ما بايد
ماهيت طولاني مبارزه طبقاتي و مبارزه دوخط را كاملا تشخيص دهيم
ما بايد
روحيه انقلابي خلاف جريان رفتن داشته باشيم
ما بايد بين
"حلقه كليدي" و "كل زنجير" رابطه درستي برقرار كنيم
فصل
پنجم: اصل حزبي "سه
آري" و "سه نه"
ماركســيســم
را بكار بنديد، نه رويزيونيسم را
رك و صريح
باشيد، نه توطئـه گــر و دسيسـه چيـن
"سه
آري و سه نه"اصول پايه اي حزب هستند كه اعضاي حزب كمونيست بايد مراعات كنند
حزب بايد در
كليه زمينه ها اعمال رهبري كند، اين يك اصل ماركسيسـتي ـ لنينيستي مهم است
رهبري
متمركز حزبي اساساً رهبري خط ايدئولوژيك ـ سياسي صحيح است
مسائل مهم
را خوب دريابيد، رهبري متمركز حزبي را تقويت كنيد
اعضاي حزب
كمونيست بايد آگاهانه خود را تحت رهبري متمركز حزبـي قرار دهند و آنرا حراسـت
نماينــد
فصل
هفتم: سانتراليسم دمكراتيك در
حزب
سانتراليسم
دمكراتيك اصل تشكيلاتي حزب است
حل صحيح
رابطه بين رهبري جمعي و مسئوليت فردي
دمكراسي
درون حزبي را گسترش دهيم و وحدت متمركزي را برقرار نماييم
انضباط،
بكاربستن خط را تضمين مي كند
به انضباط
حزبي، آگاهانه احترام بگذاريم
انضباط حزبي
را درست اعمال كنيم
فصل
نهم: "سه سبك كار بزرگ" حزبي
"سه
سبك كار بزرگ" سنت خوب حزب ماست
سبك كار حفظ
و برقراري رابطه تنگاتنگ با توده ها
سبك كار
بعمل درآوردن انتقـاد و انتقـاد از خـود
فصل
دهم: تربيت جانشينان براي امر
انقلابي پرولتاريا
تربيت
جانشينان براي انقلاب يك وظيفه مهم استراتژيك است
تربيت و
انتخاب جانشينان از درون مبارزه براي امر انقلابي
بگذاريد كل
حزب وظيفه تربيت جانشينان را بعهده بگيرد
فصل
يازدهم: وظايف سازمانهاي پايه اي
حزب
تكامل و
تقويت سازمانهاي پايه اي حزب از اهميت بزرگي برخوردار است
وظايف
مبارزاتي سازمانهاي پايه اي حزب
سازمانهاي
پايه اي حزب بايد استحكام خود را تضمين كنند